Witte vleugels zwarte vleugels – Sue Monk Kidd

Witte vleugels zwarte vleugels

 

“Zwijgen wanneer men geconfronteerd wordt met kwaad is ook een vorm van kwaad.”

 Sarah groeit op als dochter van welgestelde ouders en slavenhouders. Op haar 11e verjaardag krijgt zij van haar ouders haar eigen kamenier, oftewel slavin, genaamd Handful. Handful woont met haar moeder al haar hele leven in het huis van de familie Grimké. Zij is een ondernemend meisje, slim en onderzoekend. Zij kan zich op jonge leeftijd al niet neerleggen bij het leven als slaaf.
Wat dat betreft past ze goed bij haar meesteres, Sarah, die ook al op jonge leeftijd ageert tegen slavernij en voor zichzelf grote dromen heeft als jurist. Beide meisjes moeten ervaren dat het niet zo gemakkelijk is als zij dachten. Handful is slaaf en zal dat altijd blijven. Sarah is een meisje en dus is studeren ondenkbaar…
Of hebben zij toch de vleugels, de een wit, de ander zwart, om te ontsnappen aan het keurslijf waarin beiden zich op hun eigen manier in bevinden?

Sarah Grimké is geen verzonnen romanfiguur. Het verhaal van ‘Witte vleugels zwarte vleugels’ is op haar leven gebaseerd. Sue Monk Kidd heeft haar geschriften bestudeerd en er dit verhaal omheen gemaakt. Het is niet zeker of ook Handful echt bestaan heeft en in hoeverre het verhaal hierin de werkelijkheid raakt. Maar gezien de tijdsgeest en de afkomst van Sarah, zou het zomaar waar gebeurd kunnen zijn…

Het verhaal is geschreven vanuit de ik-persoon, maar dan wel een wisselende persoon. Sarah en Handful vertellen om de beurt de lezer hun verhaal. Op deze manier wordt het verhaal letterlijk van twee kanten belicht. Boven elk hoofdstuk is de naam van de ik-persoon vermeld, dus verwarring geeft het niet.

‘Witte vleugels zwarte vleugels’ omspant 35 jaar uit het leven van Sarah en Handful. Een leven waarin zij op een complexe manier vriendinnen worden in plaats van meesteres en slavin. Een leven waarin beide meisjes zich afzetten tegen de positie waarin de maatschappij hen dwingt. Sarah was daarin haar tijd ver vooruit. Bij het ouder worden krijgt zij de steun van haar zusje Nina, die voor dezelfde rechten strijdt als Sarah. Afschaffing van de slavernij en gelijke rechten voor de vrouw, dat is wat zij willen. Samen gaan ze dwars in tegen de mening van hun familie en de rest van het Zuiden. Ze worden bannelingen, maar blijven desondanks vechten voor hun idealen. Daar is veel moed voor nodig.

“Mijn lichaam is wel slaaf, maar mijn geest niet. Voor jou is het andersom.”

Handful strijdt haar eigen strijd. Haar protesten tegen het slavenleven zijn weliswaar klein, maar ook moedig. Te lezen over hoe er met de slaven omgegaan werd, het was voor mij toch weer indrukwekkend. Dit boek was niet het eerste dat ik over dit onderwerp las, maar juist door de benadering van beide kanten komt het verhaal hard binnen. Iedereen kent de verhalen over de wrede slavenhouders. Maar de familie Grimké was eigenlijk helemaal niet zo’n familie. En toch las ik over wreedheden, vernederingen, straffen, die als normaal beschouwd werden.

Sue Monk Kidd heeft een zeer beeldende, vlot lezende stijl. Je ziet het verhaal als het ware voor je ogen afspelen. Door gebruik te maken van de ik-persoon raken de personages mij des te meer. Ik leefde mee met zowel Sarah als met Handful, waardoor je bijna zelf de spagaat voelt waarin beiden zich bevinden.

“Ze hield van me en had medelijden met me. En ik hield van haar en gebruikte haar. Het was geen moment simpel.”

Tegelijk wordt er ook een waarheidsgetrouw en duidelijk beeld geschetst van de roerige tijd waarin het verhaal zich afspeelt. De jaren tussen 1800 en 1840 zijn de jaren waarin Sarah en Handful opgroeien. De slavernij is geaccepteerd, kritische vragen worden pas tegen het einde van die periode gesteld. Deze verschuiving, nog voor de afschaffing van de slavernij en het daarmee gepaard gaande bloedvergieten, wordt prachtig uitgelicht in de persoon van Sarah.

De personen worden zeer goed uitgewerkt. In het begin van het boek, wanneer Sarah en Handful beiden nog jong zijn, is de verteltrant aangepast aan die leeftijd. De lezer groeit als het ware met de meisjes mee. Vooral Sarah zie je ontwikkelen van een jong, teruggetrokken meisje met een spraakgebrek tot een moedige vrouw die ondanks haar spraakgebrek en ondanks de mening van haar familie, strijdt voor haar idealen.
Het slavenleven krijgt Handful niet kapot. Zij breekt niet, maar blijft geloven dat zij evenveel waard is als ieder ander, ook al is zij dan geboren met een donkere huid. Met de bescheiden middelen die zij heeft, blijft ook zij zich inzetten voor een vrij en beter leven.
Tegelijk wordt ook de ‘vriendschap’ tussen beide meisjes/vrouwen mooi uitgelegd. Want hoe kan er ooit echte vriendschap bestaan tussen een slavin en haar meesteres? Een boeiend onderdeel van het verhaal!

“We zouden hier misschien de rest van ons leven blijven onder een dichtgeslagen hemel, maar mama had dat stukje in zichzelf gevonden dat weigerde voor anderen door het stof te gaan, en wanneer je dat eenmaal vindt, weet je zeker dat je narigheid te wachten staat.”

Conclusie:  prachtig, op waarheid berustend verhaal over de strijd van twee moedige vrouwen tegen slavernij en voor vrouwenrechten.

Titel: Wittevleugels zwarte vleugels | Auteur: Sue Monk Kidd | Vertaling:  Monique de Vré | Uitgever: The House of Books | ISBN: 9789044344967 | Blz.: 432

5 gedachten over “Witte vleugels zwarte vleugels – Sue Monk Kidd

    • 3 maart 2015 om 08:40
      Permalink

      Dank je wel Connie! Ik denk dat jij dit boek ook zeer zal kunnen waarderen!

      Beantwoorden
  • 3 maart 2015 om 08:38
    Permalink

    Klinkt als een verhaal dat ik ook erg mooi ga vinden! Mooi beschreven!

    Beantwoorden
    • 3 maart 2015 om 08:41
      Permalink

      Dank je wel Marlieke! Boeiende tijd, boeiend onderwerp, boeiende mensen…kan niet mis gaan! 😉

      Beantwoorden
  • 4 maart 2015 om 18:50
    Permalink

    Dit onderwerp spreekt mij wel aan en het lijkt mij een goed boek dus het gaat op mijn te lezen lijst.

    Beantwoorden

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

error: Content is protected !!